MH-02-XA-4XX2 – भाग तिसरा

सर्वप्रथम कथेचा हा भाग पोस्ट करण्यास झालेल्या विलंबासाठी दिलगिरी व्यक्त करतो. काही वैयक्तिक कारणांमुळे लिहिणे शक्य झालं नाही आणि उगाच घाईघाईने कथा संपवायची नव्हती. दरम्यानच्या काळात अनेक मित्र-मैत्रिणींनी, वाचकांनी कान उघडणी केल्यावर आज भाग लिहायला घेतोय 🙂

भाग पहिला – MH-02-XX-4XXX – भाग पहिला
भाग दुसरा – MH-02-XX-4XX2 – भाग दुसरा

“ओ साहेब मारू नका साहेब, आह !! मी… मी काही नाही केलं. तुम्ही मला का इथे चौकशीला. सा sss हे ss ब …!! ” (कोणी तरी मोठ्याने ओरडले) आवाज इन्स्पेक्टर रावतसाहेबांच्या केबिनमधून येत होता.

बॉबी, जयेश भाई आणि राजू बाहेर बसून होते एका बाकावर. तीन दिवस झाले त्यांना नागपूरला येऊन. इतक्या घडामोडी घडून गेल्या होत्या ह्या तीन दिवसात. बॉबी आपल्या पांढऱ्या दाढीवर हात फिरवत, आपला मोबाईल उगाच न्याहाळत होता. त्याची बायको खूप रागावली होती आणि त्याला परत बोलावत होती, पण इथून त्याला लगेच निघता येणार नव्हते आणि तसेही प्राथमिक चौकशी झाल्याशिवाय पोलीस त्यांना सोडणार नव्हतेच. सिगारेटची तलप त्याला अस्वस्थ करत होती, पण इन्स्पेक्टर साहेबांनी त्यांना भेटायला बोलावल्याने तो गप्पा बसून होता. मुंबईत त्याचा धंदा पण बुडत होता. सुहासने एक दिवस त्याला मदत केली, पण नंतर त्याला स्वत:च्या ऑफिसला जायचे होते त्यामुळे सायबर पूर्णवेळ बंद झाला.

राहून राहून त्याला अरुणचे वाईट वाटत होते. कोणाचा शेवट असा कसा होऊ शकतो? त्याच्या अंत्यविधीसाठी घरून कोणीच आले नाही. कोणी कोणावर इतकं रागावू शकतं? आकस ठेवू शकतो? सावत्र आई होती, भाऊ होता, बायकोसुद्धा होती..पण कोणीच नाही आले. त्यांना त्याच्या जाण्याने काहीच फरक पडला नसेल? पडला असता तर ते इथे असते. किमान त्याचे शेवटचे विधी तरी… पण जाऊ देत. तो स्वतः स्वतःला प्रश्न विचारून, त्यांना बगल देत होता. दोन-तीन दिवस झोप नसल्याने त्याचे डोळे लाललाल झाले होते. हाताच्या बाह्या मळकट झालेल्या आणि ह्यावेळी स्वत:कडे लक्ष तरी कसे देणार… त्याच्या हातात पोलिसांच्या एफआयआरची एक प्रत होती.

पोलिसांच्या एफआयआरमध्ये अरुणचा तारेने गळा आवळून खून झाल्याचा रिपोर्ट तयार केला गेला. खून सकाळी ६-७ च्या आसपास झाला होता. मारताना त्याला प्रतिकाराची काही संधी दिली नव्हती, कारण जास्त झटापटीच्या खुणा नव्हत्या. त्याला गुंगी व इतर तत्सम गुंगीचे औषध दिले नव्हते, पण रक्त तपासणीमध्ये दारूचे प्रमाण आढळले. त्यामुळे दारूच्या धुंदीत सकाळी अनावधानाने त्याच्यावर मागून हल्ला करून, चोरीच्या उद्देश्याने त्याचा खून झाल्याचा रिपोर्ट तयार केला आणि तीन अनोळखी लोकांवर एक आरोप पत्र तयार केले गेले. त्याची एक प्रत कोर्टाला देण्यात आली आणि तपासाची प्राथमिक पूर्तता झाल्याशिवाय बॉबी आणि जयेशभाईंना नागपूर सोडण्याची मनाई केली गेली.

तितक्यात हवालदार साळवी रावतांच्या केबिनमधून बाहेर आले, “इथे बॉबी कोण? तुम्हाला साहेबांनी बोलावलं आहे” तो आवाज ऐकताच तिघेही उठून केबिनकडे जायला लागले. ते पाहून साळवी खेकसले, “तीन-तीन बॉबी? फक्त बॉबीने आत जायचं आहे. बाकीच्या दोघांनी इथेच बसून राहायचं” एखाद्या रोबोटप्रमाणे जयेश भाई आणि राजू मागे फिरले आणि परत त्या बाकावर बसले.

केबिनच्या दारावर टक टक करत बॉबी म्हणाला, “Sir, may I come in”

आतून फक्त “या..!!” इतकाच आवाज आला. बॉबी दरवाजा लोटून आत आला, समोर मोठ्ठं टेबल, तीन खुर्च्या, फायलींचा पसारा पडून होता. भिंतीवर भगतसिंग, सावरकर, गांधीचे फोटो त्याच्याकडे टक लावून बघत होते. बॉबीची नजर पूर्ण केबिनभर भिरभिरत होती, तेवढ्यात त्याच्या उजव्या बाजूने शर्टाची बटणे नीट लावत इन्स्पेक्टर भालचंद्र रावत आले.

“बसा..” खुर्चीकडे हात दाखवून रावत आपल्या खुर्चीकडे वळले. सिगारेटच्या पाकिटातून एक सिगारेट काढून, ती पेटवायला माचीस शोधू लागले. बॉबीने लगेच खिश्यातून माचीस काढून, पेटवली आणि विझू नये म्हणून दुसऱ्या हाताने माचीसची ज्योत सांभाळत रावतांच्या पुढे झुकला. रावत थोडे पुढे झाले आणी सिगारेट शिलगावून मागे झाले.

“Thanks !! बोला, तर तुम्ही बॉबी मुंबईहून इथे आपल्या मित्राच्या ड्रायव्हरच्या खुनाची तक्रार घेऊन आलात. त्यामागे काही विशेष कारण? तुमचा मित्र आणि पोलीस काय बघायचे ते बघून घेतील. तुम्ही इथे का थांबून आहात? जयेशभाई सारखे बॉबीभाई बॉबीभाई करत असतात. खूप फेमस दिसताय.

“सर, मला मराठी जमते नाही. मला समजते तुम्ही काय विचारलेत, पण इतकं क्लिअर बोलता नाही येतो. इंग्रजी किंवा हिंदीत बोलू शकतो”

(सिगारेटच्या धुराचा लोट हवेत सोडत) “कसं आहे नं. तुम्ही भाषा कुठलीही वापरा. मला माझ्या प्रश्नांची समाधानकारक उत्तरे दिली म्हणजे झालं. आधीच ह्या प्रकरणाला इथल्या पेपरवाल्यांनी खूप मसाला लावून छापलंय. ह्या भिकारचोटांना फक्त आपला धंदा समजतो, इथे पोलिसांची काय हालत होते कोण सांगणार”

बॉबी शांत बसून होता. रावतांचे वर्चस्व त्याला प्रत्येक क्षणाला जाणवत होते. शेवटी धीर करून तो बोलू लागला “Sir, I am running my small business of Cyber Cafe and Tours & Travels is just a side business.”

“Stop… Stop….” रावत एकदम त्याला थांबवत म्हणाले “मला कथाकथन नकोय…Story Telling… Just Keep it short, simple and to the point” सिगारेटचं पाकीट त्याच्यापुढे धरत, “Have one..”

बॉबीने सिगारेट पेटवली आणि सिगारेटचा धूर बाहेर सोडताना, तो स्वत: मोकळा होत गेला. आता तो बराच आत्मविश्वासाने बोलत गेला. झालेला सगळा प्रकार त्याने रावतांना कथन केला. रावत खुर्चीतून उभे राहिले, आणि खोलीत येरझारा घालत म्हणाले, “तुम्ही साला सगळे लोकं पोलीस म्हणजे राक्षस असेच समजता. आम्ही तुमच्या मदतीसाठी आहोत आणि आम्हीही माणसे आहोत. मला ही मुलगी झाली दोन महिन्यांपूर्वी. बायको आणि पोरगी मुंबईला आहे, खूप दिवस झाले…” विषयांतर होत असलेले बघून रावत थांबले, बॉबीला किती कळले, नाही कळले माहित नाही. त्यांनी बॉबीला बाहेर जायला सांगितले आणि जयेशभाईंना आत पाठवायला सांगितले. बाहेर पडताना त्यांनी बॉबीशी हस्तांदोलन केले. अश्या मर्डर केसेस रावतांना नवीन नाहीत, ६ वर्षाच्या नोकरीमध्ये त्यांनी अश्या अनेक किचकट केसेस सोडवल्या होत्या. ही मर्डर केस एक नवीन आव्हान म्हणून त्यांच्यासमोर उभी होती.

नंतर जयेशभाई काहीसे घाबरत आत आले. रावतांनी त्यांच्यावर एकदम प्रश्नांची सरबत्ती सुरु केली. जयेशभाई ह्याने पुरते खचले होते. अडखळत, घाबरत त्यांनी प्रश्नांची उत्तरे दिली. चौकशीशिवाय कोणाला गाडी देण्याचे दुष्परिणाम त्यांना आज भोगावे लागत होते. ह्या चुकीमुळे एक जीव आणि १५ लाखाची नवी कोरी करकरीत गाडी हातची गमावून बसले. अश्याप्रकारे गाडी भाड्याने देणे, हा कायद्याने गुन्हा आहे. त्यासाठी गाडीला पिवळी नंबर प्लेट असणे म्हणजे ट्रान्सपोर्ट परवाना असणे गरजेचे असते, पण तीही इथे नव्हती. त्यामुळे जर कोणी पलटून काही बोलले, तर जयेशभाई गोत्यात येणार होते.

“साळवी… बॉबीला आत घेऊन या आणि जरा चहा पाठवा आत तीन” रावत ओरडले. बॉबी आत आला. दोन मिनिटांनी चहा घेऊन एक पोरगा हजर झाला. साळवी केबिनच्या दाराशी उभे राहिले. चहाचा एक घोट घेत रावतांनी सिगारेट पेटवली,”जयेशभाई, जेव्हा तुम्ही तक्रार नोंदवली, त्याच दिवशी आम्ही काही संशयित ताब्यात घेतले आहेत. मगाशी ज्याला प्रसाद देत होतो, तो त्यापैकीच एक. गाड्या पळवून त्याचे भाग सुटे करून विकणे किंवा गाडी चोरून पर राज्यात नेऊन विकणे असे धंदे ह्या लोकांचे. आजवर खून करण्याइतकी मजल त्यांनी मारली नव्हती. ज्यांना ताब्यात घेतले, त्यांची चौकशी पूर्ण झाली आहे. त्यांच्यापैकी कोणाचेही हे काम नाही..”

“ये आप इतने यकीन कें साथ कैसे बता सकते हैं?” जयेशभाई रावतांचे बोलणे तोडत मध्येच म्हणाले…

त्यांना ते फारसे आवडले नाही, ते एकदम खेकसून ओरडले “तपासातली प्रत्येक गोष्ट तुम्हाला सांगावी, ह्याचे मला बंधन नाही. आम्ही फोनचे रेकॉर्डस्, टोल नाक्यावरचे टीव्ही फुटेज मिळवण्याचा प्रयत्न करतोय. कोणी संशयित सापडला तर लगेच त्याला अटक करून चौकशी करतोय. अजून तपास सुरु राहील, कारण ह्या सगळ्याला थोडावेळ जाऊ शकतो आणि गाडी बुक करणाऱ्याला फक्त एकनाथने पाहिलं आहे. त्याच्याकडे जरा बघावे लागेल. पोलिसी हिसका दाखवला की, सगळे पोपटावानी बोलू लागतात. तूर्तास आम्ही तपास सुरु केलाय हेच तुम्हाला सांगायचे होते. तुम्ही आता जाऊ शकता मुंबईला. मी ५-६ दिवसांनी येतोय तिथे. अरुणच्या परिवाराची आणि त्या एकनाथची भेट घ्यायची आहे. तेव्हा बाकीच्या गोष्टी तिथेच बोलू… कसं?”

दोघांनी होकारार्थी मान हलवली. बॉबीने रावतांचे मनापासून आभार मानत निरोप घेतला आणि ते लगेच परतीच्या प्रवासाला लागले. त्यांना आता त्या जागेची चीड येऊ लागली होती. तीन-चार दिवस झोप नाही, नीट जेवण नाही. प्रचंड मानसिक आणि शारीरिक दगदग झाल्याने सगळे दमल्यासारखे झाले होते. पोलिसांनी आपले काम चोख सुरु केले, हीच एक समाधानाची गोष्ट. राजू गाडी दामटवत होता, बॉबीने त्याला आरामात चल म्हणून सांगितले. रस्तात एका छोटेखानी हॉटेलासमोर गाडी थांबली. बॉबी हात-पाय ताणत उतरला आणि सोड्याची बाटली घेऊन, त्याचे हबके तोंडावर मारू लागला. जयेश भाई आणि राजू एका टेबलावर बसत, चहा आणि कांदा भजी आणायची ऑर्डर सोडतात.

जयेशभाई, “बॉबी भाई, आपने बहोत मदत की हैं मेरी. मैं अकेला ये नही कर पाता” बॉबी शांत होता. एकही शब्द न बोलता, तो सिगारेट प्यायला बाहेर पडला. जयेशभाई उठून त्याच्या मागे जाणार, इतक्यात त्यांना थांबवून फोन पें बात कर रहा हुं, असे म्हणून बाहेर निघाला.. “Yes Sir..” इतकंच जयेशभाईंना ऐकू आले.

थोड्यावेळाने बॉबी परत आला आणि मग त्याने आपल्या बायकोला फोन केला आणि सकाळी घरी पोचतो म्हणून सांगितलं आणि मग त्याच्या मुलीशी सिमूशी बोलू लागला. तिच्यासाठी तो ट्रीपसाठी गेला होता, त्यामुळे तिला हव्या असलेल्या गोष्टी ती त्याला सांगू लागली. बॉबी एकदम हळवेपणाने ते ऐकून घेत होता. त्याला त्याच्या मुलीची खूप आठवण येत होती, पण ती त्याला उद्या शिवाय दिसणार नव्हती. कितीही मानसिक त्रास झाला तरी, त्याची मुलगी त्याच्यावर उतारा असायची. ती समोर आली की बॉबी एकदम हरवून जात असे. तिला कडेवर घेऊन मिरवणे त्याला खूप आवडत असे, पण आज त्याच्या खांद्यावर एक विलक्षण ओझे होते. तिचा पाकिटात असलेला फोटो बघून तो एकदम हलकेच हसला. जयेशभाई राजूशी बोलताना सारखे निव्वळ पैश्याच्या बाता करू लागले. अरुण गेला याचे त्यांना आता काही वाटत नव्हते आणि का वाटावे म्हणा. त्यांची १५ लाखांची गाडी गेली होती. अरुण त्यांचा कोणी सगेवाला नव्हता. तो फक्त होता एक बदली ड्रायव्हर… बस्स !!

रात्रीचे १० वाजले इन्स्पेक्टर रावत फायलींचा पसारा घेऊन केबिनमध्ये बसून होते. हवालदार साळवी त्यांना फोनचे रेकॉर्डस् फाईल करून देत होते. टोल नाक्यावरच्या व्हिडीओ फुटेजमध्ये अरुणशिवाय एक अंगाने शिडशिडीत असलेली व्यक्ती दिसत होती, पण तिचा चेहरा सुस्पष्ट नव्हता. नेहमी त्याचा एक हात खिडकीबाहेर सिगारेट हातात घेऊन असायचा. हातात एक दोन अंगठ्या असाव्यात, पण अजून काही कळत नव्हते. मागे बसलेल्या दोन व्यक्ती नेहमीच गूढ राहिल्या. गाडीचे फोटो, त्यावर काय काय ओळखीच्या खुणा होत्या त्या नोंदवून घेऊ लागले. सोबत त्यांनी चेसी नंबर घेऊन ती गाडी जयेशभाईंची आहे याचीदेखील खात्री करून घेतली होती. गाडीचे इन्शुरन्स पेपर, पासिंग पेपर आणि गाडीचे लोन हे सगळे पेपर ते नजरेखालून घालू लागले. असेन शंका त्यांच्या मनात येत होत्या, पण एका ठाम निष्कर्षापर्यंत ते पोचत नव्हते. शेवटी परत ते फोन रेकॉर्डस् असलेल्या फायली बघू लागले.

अरुणने रात्री उशिरा केलेले आणि पहाटे केलेले फोन त्यांच्यासाठी एक महत्वाचा दुवा होता. अचानक काहीसे आठवून त्यांनी ऑपरेटरला फोन लावला आणि तपासाला काही तरी दिशा मिळाल्याचे एक समाधान त्यांच्या चेहऱ्यावर तराळले…

क्रमश:

(हा शेवटचा क्रमश: आहे… उगा चवताळून जाऊ नये. पुढचा भाग दोन दिवसात नक्की टाकतो. 🙂 🙂 )

– सुझे !! !

भाग पहिला – MH-02-XX-4XXX – भाग पहिला

भाग दुसरा – MH-02-XX-4XX2 – भाग दुसरा

भाग अंतिम – MH-02-XA-40X2 – भाग अंतिम

MH-02-XX-4XXX – भाग पहिला

(एकनाथचं टूर आणि ट्रॅव्हल्स ऑफिस)

“ट्रिंग.. ट्रिंग… हां बोला. गाडी नं…मिळेल नं. (समोरची डायरी घाईघाईने ओढून, त्यात आजच्या तारखेच्या पानावर काहीतरी खरडू लागला) कधी जायचं आहे आणि कुठली गाडी हवीय? कुठे जायचं आहे…?”

समोरून तो माणूस एकनाथला डीटेल्स देत असतो, आणि इथे एकनाथ त्याचं म्हणणं ऐकून हम्म ह्म्म्म दाद देत राहतो. शेवटी तो म्हणतो

“अहो काळजी नको. तुम्हाला एक चांगली पॉश ईनोव्हा गाडी देतो. नागपूर म्हणजे खूप लांबचा रस्ता आहे आणि आज नक्की कधी निघायचं आहे?”

“दोन तासाने …. दुपारी ३ वाजता” (समोरून तो बोलतो)

“क्कक्काय… आता लगेच? गाडीचा रेट खूप महाग मिळेल. एक कोरी करकरीत ईनोव्हा आहे. रस्त्यावर उतरून फक्त एक महिना झालाय.”

“अरे मला अर्जंट काम आहे. पैश्याची चिंता नाही…गाडी नवीन असेल तर उत्तम”

इथे एकनाथ फायद्याचे गणित करू लागला. दिवसाला अशी तीन-चार भाडी आणि परगावी जाणाऱ्या बसेसच्या जागेसाठी बुकिंग करायची. बसल्या जागेवरून काही फोन फिरवून, आपले कमिशन काढायचे हाच त्याचा धंदा. तो समोरच्या व्यक्तीला विचार करून काय सांगायचं, ह्यावर विचार करू लागला. त्याला अनुभवाने माहित होतं की, समोरचा नक्की घासाघीस करणार पैश्यासाठी. त्यामुळे मुद्दाम जास्त किंमत सांगायचे ठरवून, तो बोलतो…

“बघ तू वेळेवर सांगतोयस आणि गाडी पण नवीन असल्याने ड्रायव्हर बदली द्यावा लागेल. गाडीचा रेट किलोमीटर मागे १३ रुपये होईल. सोबत टोल आणि ड्रायव्हरचा रोजचा खर्च वेगळा”

“ठीक आहे..गाडी पाठव” (समोरचा उत्तरतो..)

एकनाथला आश्चर्याचा धक्का बसतो. आयचा घोव… हा तयार झाला. चला आज एकदम मस्त कमाई होणार. तो त्याला ड्रायव्हरला फोन करतो म्हणून सांगतो. फोन ठेवता ठेवता, समोरचा माणूस दटावत म्हणाला, “मला गाडी वेळेवर हवीय आणि ती पण बरोब्बर ३ वाजता नॅशनल पार्कच्या गेटसमोर”

एकनाथ विचार करू लागला, आता ही काय पंचाईत.म्हणे नॅशनल पार्कहून बसणार… मग शेवटी स्वतःलाच समजावत म्हणाला, आपल्या बापाचं काय जातंय आणि त्याने जयेशभाईच्या ड्रायव्हरला फोन लावला. जयेशभाई एकनाथ बरोबर जास्त व्यवहार करत नसत, कारण तो काही झालं तरी स्वतःचा फायदा सोडत नसे. भले गाडी मालकाला कितीही नुकसान होऊ देत. त्याचं ड्रायव्हरशी बरोबर पटायचं, पण नेमका तो फोन उचलत नव्हता. शेवटी न राहवून त्याने जयेशभाईचा नंबर फिरवला. मोबाईल स्क्रीनवर एकनाथचं नाव बघून, जयेशभाईंच्या कपाळाला आठ्या पडल्या. त्यांनी वैतागत फोन उचलला आणि ह्याने नवीन गाडीची मागणी केली. त्याने खोटं सांगितलं की हे मोठ्ठं भाडं हरेश ने दिलंय. हरेश हा नॉर्मली मोठ्या टूर्स वगैरे सांभाळायचा. त्याचं नाव आल्यावर जयेशभाई वरमले.

ते एकनाथला म्हणाले, “गाडी हैं, पर ड्रायव्हर गाव गया हैं. उसका कोई सगेवाला मर गया हैं. कोई भरोसेमंद ड्रायव्हर हैं क्या? बॉबीसें बात करू”

बॉबीचं नावमध्ये आल्यावर एकनाथ भडकला, “अरे ड्रायव्हर मेरे पास हैं. भेजता हुं आधे एक घंटे मैं. तुम चालन कोरा रखना मैं रेट और किलोमीटर लिख दुंगा.

“अरे पर बॉबी कें पास विलास रहेगा….उससें बात…” त्याला मध्येच तोडत एकनाथ म्हणाला

“अरे उसकी क्या जरुरत हैं? माना बॉबीभाई आपके खास हैं, पर गाडी दो घंटे मैं चाहिये.ज्यादा टाईम बरबाद करोगे, तो दुसरे को देता हुं भाडा…” एकनाथ ने निर्वाणीचा डाव टाकला.

शेवटी जयेशभाई तयार झाले. त्यांनी त्यांच्याच एका दुसऱ्या गाडीवरचा ड्रायव्हर पाठवायचे ठरवले. अरुण त्याचे नाव. त्याला जास्त अनुभव नव्हता, पण कोणी परका जाण्यापेक्षा आपला माणूस गेला तर उत्तम. अरुण हा मुळचा रत्नागिरीचा. एकदा बॉबीकडे नोकरी मागायला आलेला हा तरुण पोरगा, बॉबीने जयेशभाईकडे लोकल गाडी चालवायला म्हणून पाठवून दिला होता. त्याच्या खर्चासाठी जयेशभाईंनी तीन हजार रुपये दिले आणि गाडी पाठवून दिली. गाडीने बरोब्बर तीन वाजता नॅशनल पार्क येथून तीन जणांना उचलले आणि गाडी भरधाव धावू लागली.

बॉबी तसा दिलदार मनुष्य. सगळ्यांना जमेल तितकी मदत करणारा. आपल्या एकुलत्या एका पोरीच्या नावाने सुरु केलेला सायबर कॅफे आणि टूर्सचा धंदा देवखुशालीने जोमात सुरु होता. तशी त्याला हे सगळं करायची गरज नव्हती. केरळमध्ये त्याच्या वडलांनी त्याच्या नावे भरपूर शेती आणि पैसा ठेवला होता. त्याच्या सातपिढ्या आरामात बसून हे खावू शकल्या असत्या. पण स्वत: काही करायचं ही त्याची जिद्द त्याला स्वस्थ बसू देत नव्हती. ह्या धंद्यातून मिळणारे सारे उत्पन्न, स्वतःच्या दोन गाड्यांच्या देखभालीसाठी वापरत असे. त्याच्या ओळखीच्या बळावर, त्याने ह्या धंद्यात खूप सारे मित्र आणि त्याहून जास्त शत्रू कमावले होते. शत्रूपण कसे, रोज त्याला भेटायचे, त्याची खालीखुशाली विचारून, मागच्यामागे त्याचा धंदा तोडायचा. बॉबीला ह्याने काडीचाही फरक पडत नव्हता. जी लोकं आपल्या सोबत आहेत, त्यांना काहीही मदत लागली तर आपण मागे हटता कामा नये हीच त्याची जिद्द.

संध्याकाळी ४:३० वाजता जयेशभाई बॉबीच्या कॅफेवर पोचला. बॉबी बाहेर बसून मस्त सिगारेट पीत बसला होता. जयेशभाई आल्याचे बघताच त्याने छोटूला चहा आणायला सांगितले. जयेशभाईंनी दुपारी झालेला प्रकार बॉबीला सांगितला.

बॉबी एकदम भडकला, “अबे वो च्युतीये को अक्कल नही हैं. उसको सिर्फ पैसा दिखता हैं, पर तुझे तो समझदारी दिखानी चाहिये थी. नई गाडी देदी, वो भी अरुण को? चलो उसें दे दी, वांदा नही. पर पार्टी सें बिना बात किये? पार्टी का पता वगैरा कुछ नही. आजकल कितना पुलिस का लफडा हो रहा हैं. इतना लंबा नही भेजना चाहिये था. चल जल्दी अरुण को फोन लगा.”

अरुण फोन उचलतो. बॉबी त्याला दर एक-दीड तासाने फोन करेन म्हणून सांगतो आणि फोन ठेवायच्या आधी त्याला सांगतो की, अपना खयाल रख. कोई लफडा हो, तो तुरंत दुकान पें फोन कर.

इथे गाडीत बसलेले ते तीन लोकं आणि अरुण, ह्यांच्यामध्ये गप्पा गोष्टी सुरु होतात सगळे एकदम मोकळेपणाने गप्पा मारू लागतात. मोठ्याने गाणी वाजवत, एकमेकांना किस्से सांगत त्यांचा प्रवास सुरु असतो. मग त्यातल्या एकाने अरुणला डिझेल भरायला तात्पुरते पैसे मागतो आणि सांगतो की पैसे एटीममधून काढून देतो. अरुण दीड हजाराचे डिझेल भरतो.

मग पुढे साधारण ९ ला एका छोट्या गाडी हॉटेलसमोर थांबवतात आणि रात्रीचे जेवण घेण्यासाठी सगळे उतरतात. मस्त दाबून जेवतात. सगळ्यांना सुस्ती आली असते. एका डेपोजवळ रात्री अरुणला जरा झोप मिळावी, म्हणून गाडी थांबवतात. दोघेजण सिगारेट ओढायला खाली उतरतात आणि अरुण आणि दुसरा गाडीत सिट मागे करून ताणून द्यायची तयारी करतात. झोपायच्या आधी अरुणने एक फोन जयेशभाईंना फिरवला. त्यांनी तो उचलला नाही, झोपले असतील म्हणून त्याने परत फोन केला नाही.

पहाटे ४:३०ला ते उठले. नागपूर अजून १००-९० किलोमीटर होतं. फक्कड चहा घेऊन, ते निघाले. निघताना अरुणने न चुकता जयेशभाईंना फोन केला आणि सगळं ठीक आहे सांगितल्यावर, जयेशभाईंचा जीव भांड्यात पडला. चला पोचला एकदाचा. हा बॉबी उगाच डोक्याला शॉट देतो, असं बोलून परत ताणून दिली. गाडीने ८:३०च्या सुमारास नागपूरचा टोलनाका पार केला. इथे जयेश भाई बॉबीच्या कॅफेवर आला. १० वाजले असतील. बॉबीने नुकतेच दुकान उघडल्याने, तो येशूच्या क्रॉससमोर प्रार्थना करत होता. प्रार्थना झाल्यावर, सिगारेटचं पाकीट हातात घेऊन तो बाहेर आला. माचीसने सिगारेट पेटवली आणि हलकेच नाका-तोंडातून धूर सोडू लागला. खुर्चीवर बसता बसता, दो स्पेशल लेके आ रे…असं ओरडलो.

“तो जयेशभाई, कहां हैं अरुण? फोन किया था?”

“हा बॉबीभाई, सब ठीक हैं. आठ-साडे आठ बजे पहोच गया. आप भी नं मुझे डरा देते हो.”

“ह्म्म्म… बहोत सालों सें यें धंदा कर रहा हुं. रिस्क लेते लेते, कब अपना गला कट जाये पता नही चलेगा. कब निकल रहा हैं वहां सें?”

“कल शाम को ५ बजे कें करीब. सोमवार सवेरे गाडी मुंबई मैं होगा”

“ठीक…लो चाय पिलो.”

(रात्रीचे ९ वाजतात)

बॉबी स्वतः अरुणला फोन करतो, पण फोन बंद. पुन्हा एक तासाने करतो, तरी बंद. बॉबी जयेशभाईला फोन करतो. तो म्हणतो नेटवर्क नही होगा भाई. सो जाओ. बॉबी दुसऱ्या दिवशी सकाळी फोन करतो, पण फोन लागत नाही. अस्वस्थ मनाने तो कॅफेवर पोचतो. रविवार पूर्णवेळ कॅफे एका खाजगी बँकेच्या परीक्षेसाठी आरक्षित केलेला असतो. तो त्या अधिकारी लोकांशी फोनवर गप्पा मारण्यात गर्क होतो. शनिवारची दुपार ह्या धावपळीत गेली. अचानक संध्याकाळी त्याच्या फोनवर एक निनावी नंबर वाजू लागतो. तो फोन उचलत नाही. तरी फोन वाजायचा बंद होत नाही, शेवटी वैतागून तो फोन उचलतो. समोरून एक व्यक्ती त्याच्या नावाची चौकशी करत असते आणि बॉबी स्वतः फोनवर आहे समजताच धडाधडा बोलू लागते. बॉबीला दरदरून घाम फुटतो. तो फोन ठेवतो आणि तडक जयेशभाईंना फोन करतो. कॅफेमध्ये बँकेची लोकं, त्यांची सॉफ्टवेअर इंस्टॉल करत असतात, बॉबीला काय करावे सुचत नव्हते. बँकेशी आगाऊ व्यवहार झाल्याने, तो आता आयत्यावेळी मागे हटू शकणार नव्हता आणि तो फोन आल्यावर तो एक क्षण बसू शकत नव्हता.

तो आपल्या बायकोला फोन लावतो, “बिंदू, विलास को भेज रहा हुं. गाडी का चाबी देना उसको. साथ मैं कुछ कॅश भी देना मेरे लिये. अर्जंट हैं. मैं दोन-तीन दिन बाहर जा रहा हुं. फिकर मत करना”

त्याच्या बायकोला ह्या अश्या विचित्र वागण्याची एव्हाना सवय झाली होती. ती निमुटपणे हो म्हणते आणि फोन ठेवते.

जयेशभाई दुकानावर येतात,”क्या हुवा बॉबीभाई?”

बॉबी निराशपणे म्हणतो, “हमें नागपूर जाना पडेगा. वों भी अभी निकलना होगा.”

काहीतरी गडबड झालीय, हे लक्षात यायला जयेशभाईंना वेळ लागला नाही. बॉबीला इकडे आड तिकडे विहीर अशी परिस्थिती झाली. इतका मोठ्ठा सेटअप, कोणाच्या भरोश्यावर सोडून जायचा? उद्या बँकेच्या लोकांना काही तांत्रिक मदत लागली तर कोण करणार? मग अचानक काही आठवून त्याने एक फोन केला…

“हॅलो सुहास, बेटा एक काम था रे. बिजी हैं क्या?”

(क्रमशः)

– सुझे !!

भाग दुसरा – MH-02-XX-4XX2 – भाग दुसरा

भाग तिसरा – MH-02-XA-4XX2 – भाग तिसरा

भाग अंतिम – MH-02-XA-40X2 – भाग अंतिम

इमर्जन्सी वॉर्ड

नागपुरामधलं सगळ्यांत मोठ्ठं आणि सर्व सोयींनी उपयुक्त अश्या, इंदिरा गांधी सरकारी हॉस्पिटलामधला नेहमीचाच दिवस. नेहमीप्रमाणेचं खून, अपघात, जाळपोळ, मारामारी, अश्या ढीगभर कॅज्युल्टी केसेस पडून होत्या. लोकांची प्रचंड गर्दी होती. डॉक्टर्स आपापली कामे करत होते. त्यांतच आज पहिल्या पावसाचा तुफान तडाखा बसला होता संपूर्ण शहराला, त्यामुळे गर्दी, गोंधळ आणि हाहाकार असं एकूण चित्र होतं सगळ्या परिसरात. ह्यावर्षीच्या शैक्षणिक वर्षात उत्तीर्ण झालेल्या मुलांची एक बँच, इंटर्न म्हणून कॅज्युल्टीमध्ये प्राथमिक तपासण्या करत होती. त्यांना फक्त एका फॉर्मवर रुग्णाची त्यावेळची परिस्थिती कशी आहे याची नोंद घेणे आणि प्राथमिक उपचार करणे, ही जबाबदारी हॉस्पिटलाने दिली होती. त्यात त्यांनी रुग्णाला इंजेक्शन देणे, रक्तदाब तपासणे, टाके घालणे अशी कामे करायची. बाकी काहीही उपचार करण्यासाठी त्यांना सीएमओची (CMO – कॅज्युल्टी मेडिकल ऑफिसर) परवानगी घेणे गरजेचे असते.

नितिका, अतिशय हुशार डॉक्टर. ह्याच वर्षी ज्युपिटर मेडिकल कॉलेजमधून, पहिल्या क्रमांकाने उत्तीर्ण झाली होती. सगळे सीनिअर्स तिच्या कामावर खूश होते. आयुष्यात कधी बघितली नसतील इतकी प्रेतं, रक्त ती रोज ९ तासाच्या शिफ्टमध्ये, दर ५ मिनिटाला बघायची. तसंही डॉक्टर लोकांसाठी हे काही नवीन नाही, त्यांना ह्या गोष्टींचे प्रशिक्षण दिलेलं असतंच, पण कधी कधी तिला ते सगळं नकोसं वाटायचं. विचार करायची की जनरल वार्डमध्ये बदली करून घ्यावी, पण पुढे निष्णात सर्जन होण्यासाठी हा अनुभव गरजेचा होता. आज तिने डबल शिफ्ट केली होती, काम खूप होतं. लोकांची गर्दी कमी व्हायची, नावंच घेत नव्हती. संध्याकाळचे ६:३० वाजले होते. ती थोडा आराम करावा म्हणून, कोपर्‍यात एका खुर्चीवर डोळे मिटून शांत बसून होती. तितक्यात एक म्हातारे गृहस्थ इमर्जन्सी वॉर्डमध्ये धावत धावत आले, “डॉक्टर…डॉक्टर माझ्या पोरांना खूप मार लागलाय हो, त्यांना बघा नं!” नितिका तातडीने उठली आणि, त्यांनी सांगितलेल्या बेडपाशी पोचली. त्यांच्या तीन मुलांना जबरदस्त मार लागला होता, आणि खूप रक्तस्त्राव सुरु होता. त्यांच्या गाडीला एका भरधाव ट्रकने टक्कर दिली होती आणि ही तीन भावंड त्यात जबर जखमी झाली होती.

तिने लगेच CMO राघवेंद्र ह्यांना फोन केला. ह्या केसची माहिती दिली आणि काय काय करू हे विचारून घेतलं. नितिकाने त्या काकांना एक कॅज्युल्टी फॉर्म दिला, आणि लगेच उपचार करायला सुरुवात केली. ते बाजूला उभे राहून, डोळे पुसत पुसत फॉर्म भरत होते. राघवेंद्र सर एका दुसर्‍या पेशंटला बघत होते, ते धावत इमर्जन्सी वॉर्डमध्ये आले, आणि परिस्थितीचे गांभीर्य बघता, आरएस आणि आरऑर्थोला (RS – Resident Surgeon, R Ortho – Resident Orthopedics) त्वरित बोलवायला सांगून, सगळ्यांची तपासणी केली. मोठ्या मुलाला हाताला आणि तोंडाला मोठी जखम झाली होती, त्यांनी त्याला इंजेक्शन देऊन टाके घालायला सांगितले. मधल्या मुलाला खांद्याला, छातीला आणि पायाला मार बसला होता आणि त्याला पाय देखील हालवता येत नव्हता. छोट्या मुलाला गुडघ्याला आणि कपाळाला मार बसला होता.

राघवेंद्रसरांनी सगळ्यांना एनएस (NS – Normal Saline) लावायला सांगून, सगळ्यांवर लक्ष ठेवायला सांगितले. आरएस पोचणार होतेच, इमर्जन्सी वॉर्डमध्ये. तोपर्यंत नितिका, त्यांच्या जखमा साफ करून त्यांना ड्रेसिंग करत होती. ७:२० पर्यंत हे सगळं सुरू होतं. ते काका सारखे हिला येऊन सांगायचे, माझ्या मुलांना बरं करा, पाया पडतो. ही त्यांना जमेल तितका धीर देण्याचा प्रयत्न करत होती. तरी ते हात जोडून मुलांना वाचवायची आर्जवा करत होते. मोठा आणि छोटा मुलगा काही प्रमाणात स्टेबल होते, पण त्यांचा भाऊ खूप सिरीअस होता. नितिकाने तिला सांगितलेलं काम केलं होतं आणि ती इतर पेशंटना बघत होती. ती मग काकांकडे आली, तिने विचारलं मुलाच्या ड्रेसिंगसाठी काही गोष्टी लागतील, त्या आणून देता का बाहेरच्या मेडिकल स्टोअरमधून. त्यांनी त्या निमुटपणे आणून दिल्या. दुसरे डॉक्टर मोठ्या मुलाला टाके घालणार होते, तरी ते काका रडत होते, वाचवा, माझ्या मुलाला वाचवा म्हणून, तिने त्यांना धीर दिला. मोठे डॉक्टर आहेत तिथे, काळजी करू नका. पण ते ऐकायला तयार नव्हते, शेवटी ही वैतागून म्हणाली, “काका काळजी नका हो करू, मी माझं काम केलंय, अजून मी काही करू शकत नाही. देवावर विश्वास ठेवा!! ”

दोन डॉक्टर त्यांच्या भावाच्या परिस्थितीवर लक्ष ठेवून होते. त्याची प्रकृती खालावत होती. खांद्याला आणि छातीला मार बसल्यामुळे, त्याला श्वास घेतांना थोडा त्रास होत होता. ऑक्सिजन मास्क लावून, त्याला कृत्रिम श्वास देण्यात येत होता, तरी काही फरक पडत नव्हता. त्याचा रक्तदाब उतरत चालला होता. शेवटी त्याला ईओटीमध्ये (EOT – Emergency Operation Theater) हलवायचा निर्णय घेतला गेला आणि त्याला ईओटीमध्ये आत घेऊन गेले.

इकडे नितिका आपली शिफ्ट संपवून, कँटिनमध्ये चहा घ्यायला गेली. तिला सीएमओची सही घेतल्याशिवाय शिफ्टवरून घरी जाता येणार नव्हतं. तिने तोंडावर थंडगार पाणी मारलं आणि गरमागरम चहा घेतला. पाऊस अजून सुरूच होता, ढग गडगडत होते. बाहेर वातावरण प्रसन्न होतं, पण खूप काम झाल्यामुळे ती थकलेली होती. झोप येत होती तिला. थोडावेळ तिथे बसून, ती इमर्जन्सी वॉर्डकडे निघाली.

दरवाज्यात ते काका मान खाली पाडून उभे होते. तिने त्यांना काही विचारायच्या आत ते म्हणाले, “मॅडम, पोरगा गेला माझा. ऑपरेशन थिएटरामध्ये नेला तेव्हाच तो गेला 😦 त्याच्या आईला ह्या धक्क्याने चक्कर आली, तिला बाहेर बसवून आलो आहे. ” नितिका एकदम स्तब्ध उभी, काय बोलावे सुचेनासे झाले तिला. ते काका बोलत राहिले, “पोरी तुझे खूप आभार, तुम्ही माझ्या दोन मुलांना वाचवलंत. ह्या तिघांना मी सांगितलं होतं, पाऊस पडतोय कुठे जाऊ नका, पण ह्यांना पावसात गाडी फिरवायची हौस… आता फिटली ह्यांची हौस 😦 ” ते क्षणभर शांत झाले, मग त्यांनी हात जोडले, “माझ्यामुळे तुम्हाला काही त्रास झाला असेल तर माफ करा.. पण… असो” त्यांना बोलताच येईना. अश्रू सावरत ते म्हणाले, “डॉक्टरसाहेब, शिफ्ट संपली का तुमची? आराम करा, खूप काम झालं नं आज? पुन्हा तुमचे खूप खूप आभार, निघतो मी”

नितिका शांत उभी होती, स्वतःला दोष देत होती, की आपण मघाशी ह्यांच्यावर उगाच रागावलो, एक अपराधीपणाची भावना मनाला छेदून गेली. काय वाटत असेल त्या बापाला ह्या क्षणी, याची कल्पना करणे अशक्य होते तिला. इतकं सगळं झालं, तरी हा माणूस आपल्याला धन्यवाद काय म्हणतो, असा नॉर्मल काय वागतो, याचे तिला आश्चर्य वाटत होते. एका मुलाच्या जाण्याचे दु:ख आणि दोन मुले वाचल्याचा आनंद असा संमिश्र भाव त्यांच्या चेहर्‍यावर होता. डोळे तुडुंब भरून वाहत होते. हिला काही बोलणेच सुचत नव्हते, त्यांच्या पाठीवर हलकेच थोपटून, “काळजी घ्या” म्हणून ती निघाली.

पाऊस अजिबात थांबायचे नावं घेत नव्हता. तिने त्या भरलेल्या आभाळाकडे एकदा बघितलं आणि डोळे पुसले. ती देवाला दोष देत होती. देवा, का मला आज एक जीव वाचवायची संधी दिली नाहीस तू? एका बापाला त्याचा मुलगा सुखरूप आहे हे सांगितल्यावर, त्याच्या चेहर्‍यावर येणारा आनंद का नाही बघू दिलास तू मला? देवानंतर लोकं डॉक्टरला पूज्य मानतात, कारण तो एखाद्याला मृत्यूच्या दाढेतून वाचवून आणू शकतो.. मग आज हा विश्वास का खोटा ठरवलास तू? मान्य आहे, मी डॉक्टर आहे, पण शेवटी मी पण एक माणूस आहे, मला ही भावना आहेत… मग माझ्या भावना अश्या का दुखावतोयस देवा.. का… सांग ना, का? 😦 😦

तितक्यात प्रचंड ढगांच्या गडगडाटासह, विजा चमकून पाऊस जास्त जोरात बरसू लागला… जणू देवालाही आपले अश्रू थोपवता आले नाही..अश्रू थोपवता आले नाहीत!!


– ही एक सत्यकथा आहे. नितिका माझी बहीण आहे. प्रसंग मांडण्यात थोडाफार बदल केला आहे, पण घटना १००% सत्य आहे.

– ही कथा ह्यावर्षीच्या जालरंग प्रकाशनाच्या ऋतू हिरवा २०११, ह्या अंकात प्रकाशीत झाली होती. आपल्या वाचनासाठी इथे पोस्ट करत आहे.

– सुझे !! 🙂